تغذیه و پزشکی

تغذيه در بيماري لوپوس

لوپوس سيستميک اريتماتوز ( SYSTEMIC LUPUS ERYTHEMATOSUS ) يك بيماري خود ايمني مزمن است كه اندام هاي مختلفي مانندپوست، مفاصل ، رگ هاي خوني ، قلب ، ريه ، مغز و كليه را درگير مي‌كند.

مزمن بودن اين بيماري به معناي ادامه يافتن آن براي مدت طولاني است. معناي خود ايمني نيز اشاره به شرايطي دارد كه در آن سيستم ايمني بدن به جاي حفاظت بدن در برابر باكتري ها و ويروس ها، به بافت خود بدن حمله مي‌كند.

استفاده از نام " لوپوس سيستميک اريتماتوز " به اوايل قرن بيستم برمي‌گردد. واژه " سيستميک " درگير شدن اندام هاي مختلف بدن در اين بيماري را نشان مي دهد ( مطابق با تصوير پايين ). واژه " لوپوس" از يك كلمه لاتين مشتق شده است كه به معني " گرگ " مي‌باشد؛ چون در اين بيماري ضايعات پوستي مشخصي در صورت بيمار به وجود مي‌آيد كه به شكل بال پروانه است و نمايي شبيه گرگ به فرد مي‌دهد. واژه " اريتماتوز" در زبان يوناني به معني سرخ رنگ است كه به تظاهرات پوستي قرمز رنگ بيماري دلالت دارد.

تغذيه مناسب بخش مهمي از درمان بيماري لوپوس را تشکيل مي دهد. يک رژيم غذايي متعادل، مواد غذايي لازم براي انجام اعمال طبيعي بدن را فراهم مي کند. هر چند که توصيه غذايي خاصي براي اين بيماران وجود ندارد، ولي برخي مشکلات مربوط به تغذيه اي وجود دارد که بهتر است از آنها مطلع باشيد.

اگر هر کدام از اين موارد، تبديل به يک مشکل براي شما شد، با پزشک معالج خود در ميان بگذاريد.

او اطلاعات بيشتري در رابطه با اين بيماري در اختيار شما قرار مي دهد و راهنمايي هاي لازم را به شما ارائه مي دهد و در صورت لزوم شما را به يک متخصص تغذيه ارجاع خواهد داد.

مشکلات سلامتي وابسته به تغذيه :

1- کاهش وزن يا کمبود اشتها

اين مسئله ممکن است در اثر خود بيماري يا برخي داروهاي مصرفي باشد که باعث ناراحتي معده يا زخم دهان مي شوند.

پزشک معالج ميزان کاهش وزن شما را بررسي کرده و براي جلوگيري از کاهش بيشتر وزن ، شما را راهنمايي خواهد کرد که تغييرات لازم را در رژيم غذايي خود بدهيد.

2- اضافه شدن وزن

اين مشکل در افرادي وجود دارد که داروهاي کورتيکوستروئيدها را مصرف مي کنند. اين داروها اشتها را افزايش مي دهند و بطور ناخواسته باعث افزايش وزن مي شوند، مگر اينکه در خوردن خود دقت کنيد و پرخوري نکنيد.

پزشک مي تواند با ارزيابي مقدار غذايتان و ارائه يک برنامه مناسب، اضافه وزن شما را کنترل کرده و باعث کاهش اضافه وزن شما شود. اين برنامه شامل رژيم غذايي کم چرب، انجام ورزش و تغييرات رفتاري است.

يک متخصص تغذيه با توجه به غذاهاي مورد علاقه شما و الگوي غذايي تان مي تواند يک رژيم غذايي مناسب براي شما تنظيم کند که توسط آن نيازهاي غذايي تان را تامين کنيد.

3- مصرف داروها

بعضي داروها باعث ناراحتي هاي گوارشي مثل سوزش معده، تهوع ، استفراغ و پيدايش زخم هاي دردناک در دهان مي شوند.

اگر دچار چنين علائمي شديد حتماً به پزشک خود اطلاع دهيد ، زيرا بسياري از اين عوارض بستگي به چگونگي مصرف دارو و زمان آن دارد و با تغيير مقدار دوز دارو يا زمان مصرف آن مي توان اين عوارض جانبي را کاهش داد يا حتي از بين برد. در بعضي موارد هم پزشک نوع دارو را عوض مي کند.

بسياري از داروها مي توانند همراه با غذا مصرف شوند که در اين صورت عوارض جانبي آنها هم کمتر است. اگر مشکل زخم دهان را داريد ، بايد داروهايي را که به شکل مايع هستند مصرف کنيد. همچنين استفاده از داروهاي بي حس کننده براي دهان، در هنگام بروز زخم دهان مي تواند ميزان درد را کاهش داده و بلعيدن مواد غذايي را آسان تر کند.

4- پوکي استخوان

در اين بيماري توده استخواني بدن کاهش يافته و استخوان به راحتي مي شکند. هر چند که اين بيماري بيشتر در افراد سالمند و زنان يائسه وجود دارد، ولي بروز آن در افرادي که براي مدت طولاني از داروهاي کورتيکوستروئيدها استفاده مي کنند، نيز زياد است.

پزشک نوع داروهاي مصرفي ، نحوه درمان ، رژيم غذايي و ساير عوامل خطر شما را بررسي مي کند. ممکن است ميزان توده استخوان شما اندازه گيري شود. توصيه هاي غذايي لازم براي پيشگيري يا کاهش عوارض اين بيماري شامليک رژيم غذايي حاوي کلسيم و ويتامين D بالاست که کلسيم 1000 تا 1500 ميلي گرم در روز و ويتامين D 100 تا 500 ميلي گرم در روز توصيه مي شود.اگر مقدار کلسيم غذا کافي نباشد، مکمل کلسيم نيز توصيه مي شود. همچنين انجام ورزش هايي متناسب با وضعيت شما در کنار رژيم غذايي توصيه مي شود.

5- ديابت ناشي از استروئيدها

ديابت نوعي بيماري است که در اين وضعيت بدن قادر به توليد انسولين کافي براي حفظ قند خون در سطح طبيعي نمي باشد، در نتيجه ميزان قند خون افزايش مي يابد. مصرف طولاني مدت کورتيکواستروئيدها باعث بروز ديابت مي شود کهبايستي اين افراد را مانند ساير افراد ديابتي معالجه کرد. در اين حالت براي اطلاع از نوع رژيم خود با يک متخصص تغذيه مشورت کنيد و از او راهنمايي بخواهيد. همچنين در صورت نياز بايد دارو مصرف کنيد تا ميزان قند خود خود را در سطح طبيعي نگه داريد.در برخي افراد قرص و در برخي ديگر انسولين تزريقي تجويز و توصيه مي شود.

اگر دچار اين بيماري شديد، در مورد نحوه درمان و بهبودي آن با پزشک خود مشورت کنيد که او مي تواند برنامه آموزش مخصوص بيماران ديابتي را براي شما اجرا کند.

6- بيماري هاي کليوي

به دليل اينکه در بيماري لوپوس کليه ها تحت تاثير قرار مي گيرند، پزشک بايد آزمايشات مختلفي را جهت ارزيابي عملکرد کليه ها براي شما تجويز کند. اگر پزشک براساس آزمايشات تشخيص داد که اين بيماري روي کليه ها نيز اثر کرده، بايد سعي کنيد تا جايي که امکان دارد عمل کليه ها را در حد مناسب حفظ کنيد و از بدتر شدن وضعيت آنها جلوگيري کنيد. علاوه بر رعايت ساير موارد،بايد يک رژيم غذايي کم سديم، کم پتاسيم و يا کم پروتئين داشته باشيد که يک متخصص تغذيه مي تواند در اين زمينه شما را راهنمايي کند.

7- بيماري هاي قلبي

مشکلات قلبي در لوپوس شامل تصلب شرائين و افزايش فشارخون است.

در تصلب شرائين، چربي در ديواره داخلي سرخرگ ها رسوب مي کند. فشارخون بالا خطر حملات قلبي يا سکته را افزايش مي دهد.افزايش فشار خون در بيماري لوپوس به علت تخريب عملکرد کليه ها ست ، زيرا کليه ها مقدار فشار خون را تنظيم مي کنند.

اگر پزشک تشخيص داد که احتمال ابتلا به تصلب شرايين را داريد ، بايد يک رژيم غذايي کم چرب را به همراه ورزش بدني منظم اجرا کنيد. اين اعمال باعث کاهش کلسترول خون و حفظ وزن ايده آل شما خواهد شد.

اگر فشار خونتان بالاست، بايد يک رژيم غذايي کم نمک ( کم سديم) داشته باشيد يا دارو مصرف کنيد. وليدر بيشتر موارد بايد به هر دو توصيه عمل کنيد ، يعني هم غذايتان کم نمک باشد و هم داروي مخصوص فشارخون را براي هميشه مصرف کنيد. اين کارها باعث مي شود فشار خونتان تا حد طبيعي کاهش پيدا کند.

|+| نوشته شده توسط کاظم اسلامی در جمعه بیست و هشتم اردیبهشت 1386 و ساعت 20:32 |

business article